Het dagelijks gebruik van kranen is vanzelfsprekend in ons leven, maar de meesten van ons hebben geen idee hoe ze werken en uit welke onderdelen ze bestaan. In dit artikel bekijken we de verschillende delen van een kraan, om beter te begrijpen hoe ze functioneren en het onderhoud of de reparatie te vergemakkelijken.
De belangrijkste delen van een kraan
Een kraan bestaat uit verschillende essentiële onderdelen die zorgen voor een goede werking en het regelen van de waterstroom en -temperatuur. De belangrijkste delen van een kraan zijn:
- Het lichaam: Dit is het hoofddeel van de kraan, meestal van metaal (messing, brons of roestvrij staal). Het lichaam omvat de basis waarop de kraan rust, evenals de plekken waar de andere delen van de kraan zijn bevestigd.
- De cartridge of het mechaniek: Gelegen binnenin het lichaam, is de cartridge verantwoordelijk voor het regelen van de waterstroom en -temperatuur. Cartridgesystemen kunnen verschillende typen zijn, zoals cartridges met keramische schijven of klepmechanieken.
- De uitloop: Dit is het deel waar het water uit stroomt wanneer de kraan openstaat. De vorm en grootte van de uitloop verschillen per kraanmodel en kunnen de waterdruk en -stroom beïnvloeden.
- De hendel of bedieningsknop: Hiermee wordt de kraan bediend door de cartridge te openen of te sluiten. Hendels kunnen eenvoudig zijn, dubbel (voor mengkranen) of zelfs aanraakgevoelig bij de modernste modellen.
- De aansluitslangen: Deze verbinden de kraan met het warme en koude waternet. De slangen zijn meestal van rubber of gevlochten roestvrij staal.
- De afdichtingsringen: Dit zijn rubberen of siliconen onderdelen die zorgen voor de waterdichtheid tussen de verschillende delen van de kraan om lekkages te voorkomen.
De cartridge-systemen en hun werking
Het hart van de kraan is de cartridge, die de waterstroom en -temperatuur regelt. Er zijn verschillende soorten cartridges:
- Cartridge met keramische schijven: Dit type cartridge wordt het meest gebruikt in moderne kranen. Twee keramische schijven met openingen liggen op elkaar. Wanneer de hendel wordt bediend, draaien de schijven om de openingen al dan niet op één lijn te brengen, waardoor de waterstroom meer of minder wordt.
- Klepmechaniek: Dit is een ouder mechaniek dat rubberen kleppen gebruikt die op metalen staven zijn gemonteerd. Door aan de knop of hendel te draaien, duwt of laat de staaf de klep los, waardoor de waterdoorlaat wordt geopend of gesloten.
- Thermostatische cartridge: Deze is speciaal voor douche- of badkranen en regelt automatisch de watertemperatuur dankzij een warmtegevoelig element. Zo blijft de temperatuur constant, zelfs als de druk van het warme water schommelt.
De verschillende soorten kranen naar gebruik
Er is een grote verscheidenheid aan kraanmodellen, afhankelijk van het gebruik en het ontwerp:
- Eenvoudige kraan: Deze heeft één hendel of knop om zowel de waterstroom als de temperatuur te regelen. Het type cartridge dat hierbij vaak wordt gebruikt is de cartridge met keramische schijven.
- Mengkraan: Deze heeft twee aparte bedieningen voor warm en koud water. De gebruiker moet beide hendels bedienen om de gewenste temperatuur te krijgen. Mengkranen zijn meestal uitgerust met klepmechanieken.
- Thermostatische mengkraan: Dit type kraan is speciaal ontworpen voor douches en baden. Het maakt het mogelijk om de watertemperatuur nauwkeurig in te stellen dankzij een thermostatische cartridge.
- Inbouwkraan: Hierbij zijn het mechaniek en de aansluitingen verborgen in de muur of het werkblad. Alleen de hendel en de uitloop zijn zichtbaar, wat zorgt voor een strak en modern ontwerp.
- Uittrekbare kraan: Dit type kraan heeft een uitschuifbare uitloop, vaak gebruikt bij keukenspoelbakken. Dit maakt het makkelijker om grote voorwerpen te wassen.
- Tijdkraan: Werkend met een veersysteem, sluit deze automatisch na een vooraf bepaalde tijd. Dit type kraan wordt vaak gebruikt op openbare plaatsen om water te besparen.
Onderhoud en verzorging van de verschillende delen van een kraan
Om een goede werking en een lange levensduur van een kraan te garanderen, moet u regelmatig onderhoud uitvoeren. Hier zijn enkele van onze tips:
- Reiniging van de uitloop: Kalkafzetting kan zich ophopen rond de uitloop en in de openingen, waardoor de waterstroom wordt belemmerd. Gebruik hiervoor een zachte borstel en zeepwater of witte azijn.
- Vervanging van afdichtingsringen: Lekkages rond de uitloop of hendel kunnen worden veroorzaakt door versleten ringen. Controleer en vervang de ringen indien nodig.
- Onderhoud van de cartridge: Afhankelijk van het type cartridge kan het onderhoud verschillen. Voor cartridges met keramische schijven is het aan te raden ze regelmatig te demonteren en schoon te maken om problemen met de waterstroom of temperatuur te voorkomen. Voor klepmechanieken wordt aanbevolen de kleppen te vervangen of de staven te smeren indien nodig.